Page 10 - Büyükşehir Belediyelerinde Toplu Ulaşım
P. 10
BÜYÜKŞEHİR BELEDİYELERİNDE TOPLU ULAŞIM 2020
birden fazla kişinin birlikte seyahat etmesi teşvik edilmektedir. Buna
karşın şehirlerin trafik sorunu artarak devam etmekte, bazen oluşan
trafik sıkışıklığının çözülmesi 2010 yılında Pekin’de yaşandığı gibi
günleri alabilmektedir. 2010 yılında Çin’in başkenti Pekin’de oluşan
trafik sıkışıklığı 100 kilometreye ulaşmış, yolun tekrar düzenli olarak
açılması 12 gün sürmüştür. Pekin’de COVID-19 salgının ilk haftala-
rında hafta içi sabah 6:30'dan 9:30'a kadar yoğun sabah saatlerinde
metroya erişimi iyileştirmek ve biniş kuyruklarını azaltmak için iki is-
tasyonda, çevrimiçi bir rezervasyon sistemi başlatılmıştır.
Ülkemizde 1950’li yıllardan sonra kırdan kente doğru sel gibi
akan nüfus, şehirlerin altyapısının ve toplu ulaşımın yetersiz kalma-
sına neden olmuştur. Toplu ulaşımın geçmişi 1869 yılında Dersaadet
Tramvay Şirketi’nin kurulmasına ve 1871’de ilk atlı tramvayların hiz-
mete girmesine kadar uzansa da raylı sistemler gelişmemiş daha çok
lastik tekerli toplu ulaşım öne çıkmıştır.
Kırdan kente doğru yaşanan göç nedeniyle artık Türkiye nüfu-
sunun yüzde 78’i büyükşehirlerde yaşamakta olup şehir içi toplu ula-
şım hizmetlerini yürütme görevi 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Ka-
nunu ile büyükşehir belediyelerine verilmektedir. Büyükşehir sayısı-
nın 2012 yılında artırılması ile ülke alanının yarısı büyükşehir sınırları
içine dâhil olmuştur.
Şehirleri daha yaşanabilir kılmak için hizmet üreten belediye-
lerimiz tarafından, trafik sıkışıklığı ve otopark yetersizliği gibi sorun-
ların önlenmesi, vatandaşların güvenli ve hızlı seyahat etmelerinin
sağlanması amacıyla ulaşım ana planları hazırlanmaktadır. Antalya,
Bursa, Denizli, Diyarbakır, Erzurum, Gaziantep, Hatay, İzmir, Konya,
Malatya, Manisa, Mersin, Muğla, Ordu, Sakarya ve Samsun Büyükşe-
hir Belediyelerinden oluşan 16 büyükşehir belediyesinde ulaşım ana
planı bulunmaktadır. Diğer büyükşehir belediyelerimizin ulaşım ana
planları ise hazırlık aşamasındadır. Şehrin tüm ulaşım ihtiyaç ve talep-
leri dikkate alınarak hazırlanan bu planlar doğrultusunda şehir içi
toplu ulaşım yatırımları yapılmakta ve toplu ulaşımda entegrasyon
sağlanmaktadır.
Büyükşehir belediyeleri toplu ulaşım hizmetlerini otobüs, raylı
sistemler ve deniz ulaşımı araçları ile vermektedir. Belediyelerimiz ge-
lişen teknoloji ve altyapı ile beraber akıllı durak uygulamalarından tra-
fik yönetim sistemlerine kadar birçok noktada akıllı ulaşım sistemleri
çözümlerini hayata geçirmektedir. Bazı büyükşehir belediyeleri oto-
büs, raylı sistemler ve deniz ulaşımında elektronik ücret toplama sis-
temini uygulamakta, akıllı bilet çözümleriyle de vatandaşlara kolaylık
sunmaktadır. Hareket kabiliyeti kısıtlı vatandaşlar da düşünülerek
2 | TBB

