Page 8 - İller ve Belediyeler Dergisi
P. 8

ŞUBAT'92  .  İLLER  ve  BELEDİYELER

                ANAYASA MAHKEMESİ'NİN                                                    KIYI


                         KENTLERİMİZİ                           YAKINDAN


                 İLGİLENDİREN                         YENİ          BİR        KARARI



                                                                                Prof.  Dr. Cevat  GERAY




                 ANAYASA'nm     Geçici  8.  maddesi  uya-    olmayışı,  uygulamada  duraksamalara    yol
             nnca  seçimle  gelen TBMM'nin ilk toplantı-     açmakta.  En  azından,  toplum   düzeni  ve
             sım izleyen bir yıl sonuna değin  çıkartılması  yaran  açısından  giderilmesi  onarılmaz  ol­
             gereken yasalardan biri  de  kıyılann  korun­   dubittilerin  yasallaşması  sonucu  doğmak­
             masına  ilişkin  yasa idi. 6.11.1983 seçimle­   tadır.  Kıyı  yasasında  olduğu  gibi,  iki  kez
             rinde  işbaşına  gelen  hükümetçe  sunulan      Yüce Mahkemece iptal edilen, kamuoyunda
             Kıyı  Yasası  tasarısı  27.11.1984'de  yasama   "yabancılara mülk edindirme yasası" olarak
             organınca  benimsenmiş,    1  Aralık  1984      tanınan  yasaların  iptaliyle  ilgili  olarak  ön­
             günlü  Resmi  Gazete'de yayınlanarak   yü­      koşulla  sürelerin,  yalnızca  Türkiye'nin  de­
             rürlüğe  girmiştir.  3086 sayılı yasa. Anayasa   ğil,  tüm  insanlığın  ortak  bir  dogaJ zenginli­
             Mahkemesi'nin   25.2.1986  günü.  E.  85/1;     ğini  oluşturan  Boğaziçi'nin  "Sevda Tepesi"
             K.  86/sayıh  kararıyla  iptal  edilmiştir.  Yeni  diye  bilinen,  eşsiz  güzelliteki  yöresi  başta
             bir  yasa  çıkarılması  için  iptal  karanmn    olmak üzere,  pek  çok bölümünün  yabancı­
             Resmi   Gazete'de  yayınlandığı  10.7.1986      ların  iyeliğine  geçirilmesi  sonucunu  doğur­
             gününden   başlayarak  altı ayhk bir  süre  ve­  duğu  herkesçe  bilinmektedir.  Konu  tüze
             rilmiştir.  Yaklaşık  dört  yıl iki ay  geçmesine  adamlanmızca  tartışılmağa  başlanmıştır.
             karşın, bir gecede yasa çıkarabilen  o günün    Anayasa  değişiklikleri  sırasında  amaca  uy­
             iktidarı,  nedense  bu  konuda  isteksiz  dav­  gun  bir  düzenleme  yapılmasında  zorunlu­
             ranarak   herhangi  bir  yasa  çıkarmamış,      luk  vardır.  Burada  konunun  ayrıntılarına
             1975'li  yılların  yönetmeliklerine  dayanan    girmeksizin gerçekçi bir çözüm getirilmesini
             bir  genelgeyle  yetinmiştir.  Sonunda,  bir    vurgulamakla yetiniyoruz.
             uzun      aradan     sonra     4.4.1990'da
             TBMM'nden    geçen  3621  sayılı yeni yasa  17
             Nisan  1990'da  Resmi  Gazete'de  yayınlana­         Anayasa'mn    153.  maddesinde    iptal
             rak  yürürlüğe  girmiştir.                      kararlarının  kesin  olduğu,  yasama;  yürüt­
                                                             me,  yargı  organlarıyla  yönetim  orunlarını;
                  Son  yasanm  kimi  maddeleri. Anayasa      gerçek  ve  tüzel  kişileri  bağladığı;  geriye yü-
             Mahkemesi'nin    23.1.1992  günlü,   21120      rüyemeyeceği  açıkça  belirtilmiştir.  Ayrıca,
             sayılı  Resmi   Gazete'de  yayınlanan    E.     Yüce  yargıçlığın  yasa  koyucu  gibi  hareket
             1990/23;   K.  1991/29   Sayılı,  18.9.1991     edemeyeceği   de  yazılıdır.  Aynı  Anayasa
             günlü  kararıyla  iptal  edilmiştir.  Kararda,  maddesinde,   iptal  kararlanmn  Resmi  Ga­
             iptal  işleminin  doğuracağı boşluğun  niteliği  zete'de  yaymlanmasıyla  yürürlüğe  girmesi
             gözetilerek  4.  maddenin  iptal  edilen  (a)   ilkesi  öngörülmüştür.  "Gereken  durumlar­
             bendine  ilişkin  iptal  hükmünün  yayımlan­    da"  yayım  gününden   başlayarak   bir  yılı
             dığı  23  Ocak  1992  gününden  altı  ay  sonra  geçmemek  koşuluyla  iptal  hükmünün   yü­
             yürürlüğe girmesi öngörülmüştür.  Dileriz ki    rürlüğe  geçeceği  günü   saptama   yetkisi
             bu  kez  düzenlemelerin  süresi  içinde  yapıla­  Anayasa  Mahkemesine  tamnmıştır.  Ancak
             rak  doğan boşluğun  giderilmesi  sağlanır.     gerekli durumların  neler  olacağı,  hangi  ko­
                                                             şulların  gerçekleşmesine  bağlı  bulunduğu
                  Kararın  İncelemesine  geçmeden  Ana­      ilgili  maddede  açıklanmamıştır.  Kıyılann
             yasa  Mahkemesi'nin   iptal  kararlanmn  ya­    korunması,  kullanılması  gibi, toplum  yaşa­
             yınlanmasından    sonra  yürürlüğe  girmesi,    mım   ilgilendiren  konularda  süre  tamnma-
             yeni  yasa  çıkarılması  için  süre  verilmesi,  sının  sakınccilan  açıktır.  153.  maddede  be­
             kamu   düzenini,  tüzel  düzeni  bozucu  nite­  lirtildiği gibi,  iptal kararlanmn  geriye yürü­
             likteki  kararların  geçmişe  yönelik  geçerli  memesi   ana  kuraldır.  Bu  kuralın  da  tartı-

              70
   3   4   5   6   7   8   9   10   11   12   13