Page 4 - İller ve Belediyeler Dergisi
P. 4

layarak,  işleri  geciktirme  veya  yapılmasma  en­  onlan  kendi başlarına  buyruk bir idare yapmak
          gel  olma  şeklinde  anlaşılırsa  bundan  tüm  ülke  için  yapılmamaktadır.  Güçlü  belediyeler  daha
          zarar  görür.                                      iyi  hizmet  yapabilecekleri,  kalkınmaya  daha
              1580  sayılı  Belediye  Kanununda 123  üncü    çabuk  yardımcı  olabüecekleri  için  onları  geniş
          madde  de  bütçe  onaylanmasında,  nelerin  dik­   yetküerle  donatma  yoluna  gidilmektedir.
          kate  alınacağı  5  fıkra  halinde  belirtilmiştir,  Bu  Son  zamanlarda, Türkiyede  de  Belediyeleri
          beş  fıkra  da  yapılı  hususlar,  zaten  belediyelerin  bir  devlet  dairesi  gibi  değil,  esasen Anayasada
          zorunlu  olarak  uymak  zorunda  oldukları  konu­  ve  diğer  ilgili  yasalarda  da  belirtildiği  biçimde
          lardır.  Bunun dışında bütçe  onayını  bahane  ede­  özerk  bir  idare  olarak  gören  ve  değerlendiren
          rek  belediyenin  tüm  bütçesi  ve  bummla  ilgüi  görüşler  gelişmektedir:  En  yüksek  idare  mah­
          kararları  ile  oynamak  uygun  değildir.  Bütçe   kemesi  olan  Danıştayın  1972  yüında;  Türk  Be­
          onayı  için  kanunda bir  haftahk  süre  tanınmış­  lediyecilik  Derneği  ile  ilgili  olarak  Genel Ku­
          tır.  Bir hafta  içinde  onaylanmayan  bütçeler  ke­  rulca  alman  67  esas ve  77 sayılı  karar  dolayısi-
          sinleşmiş  sayılır.                                le  Danıştay  üyesi  sayın  Recep  Başpınar  aynen
              Belediye  Kanununun 71 inci  maddesine gö­     şu  görüşleri  savunmaktadır:
          re  bir kısım  meclis  kararları  onaya  tabidir. Bu   "A —   Belediye  idarelerinin  yerinden  yöne­
          kararlar:                                          tim  araçlarmdan  biri  olduğu  bilinmektedir. Bu
              1  —  Bütçe,                                   idare  şeklinin  ortaya  çıkmasında  şu  iki  ana il­
              2  —  Kesin  hesap,                            kenin  etken  olduğu  söylenebilir:
              3  —  imar  plânları,                              1  —  Halkın  yönetime  katümasımn  sağlan­
              4  —  Ek  ödenek,  bütçede  değişiklik,        ması,
              5  —  ikraz,  istikraz,                            2 — Yöresel  gereksinmelerin  daha iyi  sap­
              6  —  Ücret  tarifeleri,                       tanması  ve  yerine  getirilmesini  sağlanması.
              7  —  Sulh yolu üe davaların  çözümlenmesi,        Halkın  yönetime  katılması  ilkesi  demokra­
              8  —  Belediye  zabıta  talimatnamesi,         tik  hukuk  devleti  anlayışının  yayümasını  sağ­
          ile  ilgili  kararlardır.                          lamak  yönünden  günümüzde   daha  da  önem ka­
              Belediye  meclis  kararlarından  yukarda sı­   zanmış  bulunuyor.  Mahalli  idarelere  ne  kadar
          raladığımız  sekiz konu üe ilgili olanlar onaya ta­  geniş  yetki  tanınırsa  bu  amaç  o  ölçüde  gerçek­
          bidir.  Bunlar  bir  hafta  içinde  onaylanmazsa.  leşmiş  olur.
          Belediye  Meclisi Danıştaya  başvurarak  incelen­      Yöresel  gereksinmelerin  daha  iyi  saptan­
          mesini  isteyebilir.  Ancak Danıştaym  kararı  ke­  ması  ise  gene bu idarelere tanınacak  takdir yet­
          sindir  (Belediye  K.  Md. 71).                    kisi  ve  hareket  serbestisi  ile  orantüıdır.
              idari  vesayet  yalnız  belediyelerin  kararları
          üzerinde  değildir.  Organlar üzerinde  de  idari      Vesayet   denetiminin   ilkelerine  gelince;
          vesayet  vardır.  Ancak bu denetim  Yeni  Anaya­   İdare  Hukuku  ilkelerine  göre  vesayet  denetimi­
          samıza  göre  yargı  yolu  ile  yapılmaktadır.  Be­  nin  yasaların  açık  hükümlerine  dayanması  ge­
                                                             rekir.
          lediye  Başkanı,  Belediye  Meclis  üyeleri,  bu ni­
          teliklerini  ancak  yargı  yolu  üe kaybedebilirler.    B  —  Doktrin  yönünden:
          Bu  alanda  1961  Anayasasından  önceki  uygula­       idare  hukuku ilkelerine  göre  mahalli idare­
          maya  göre  belediye  organları  daha  çok  temi­  ler  üzerinde  merkezi  idarenin tavsiye  ve  telkin­
          nata  kavuşmuşlardır.  Görevlerine  herhangi  bir  de bulunması,  tamim,  sirküler  yayınlamak  sure­
          idarî  makam  son  veremez  (Anayasa  Md. 116).    tiyle  mahalli idarelerin hareket  serbestisinin kı­
          Bu  demektir  ki  başka  ülkelerdeki  gelişmelere  sıtlanması  mümkün  değildir.  Vesayet  denetimi
          paralel  olarak,  belediyelerimizi  yetki  yönünden  denetime  tabi  işlemlerin  onaylanması  veya  on­
          daha  güçlü  kılma  yönünde  gelişmeler  vardır.   ların  yapılması  vesayet  makamının  iznine  bağlı
          Nitekim  Belediye  Başkanları,  doğrudan  doğru­   ise  istenen  iznin  verilmemesi  suretiyle  yapüır.
          ya  halk  tarafından  seçUmekle  büyük  bir güç         Danıştaydan  sorulan husus  neticede  beledi­
          kazanmışlardır.                                    yelere  bir  tavsiye  veya  emir  şeklinde  intikal
              Belediyeleri  ve  organlarım  güçlü  kılmak,   edeceğine  göre  bu şekil  müdahaleye  hukuk esas­
          bunlar  üzerindeki  vesayet  denetimini  azaltmak,  ları  müsait  olmadığı  gibi  bu tavsiyeye  uyulma-

          242
   1   2   3   4   5   6   7   8   9