Page 4 - İller ve Belediyeler Dergisi
P. 4

1




       lerini  belediye  idareleri  nereden  bulacak?  Ehli­
       yetlisini  ehliyetsizinden  nasıl  ayırdedecek?  Ben  memurlan  "sözleşmeli"  durumda  kabul  ederler
       belediye başkanı  olsam bu işin  içinden  çıkamam.  ve  her  memurla  özel bir sözleşme  yaparlar.  Özel
       Künkü   ne  hekimliğim,  ne  mühendisliğim,  ne  de  işletmelere  alman  memurlar  ve  işçilerde  olduğu
       veterinerliğim  var.  İster  istemez Sağlık  Bakanlı­  gibi.  Bunun  için  ingiliz  belediyelerinde  her  bele­
       ğına,  Bayındırlık  veya  Tarım  Bakanlığına  baş   diye,  memurlariyle  kendi  bildiği  ve  istediği  gibi
       vururum,  bana  ehliyetli  bir  istekli  göstermeleri  birer sözleşme  yapar.
       için  yalvarırım.  Hiç  olmazsa  i l sağlık  müdürün­   On  dokuzuncu  yüzyılda,  belediye  memurla­
       den^  bayındırlık  veya  tarım  müdüründen  düşü­   rının  çoğu,  hattâ  yüksek  dereceli  olanlan  bile
       nüşünü  öğrenmeğe   çalışırım.  Yoksa  ehliyetsiz   mahallen  bulunur  ve  işe başlatılırmış.  Belediye
       bir  hekimi,  bir mühendis  veya veterineri  tutmak  memurlarının  ücretleri  ve  çalışma  şartlan  sırf
       tehlikesinden  kendimi kurtaramam."  diyorlar.      mahallî  anlaşmalara  göre  tesbit  olunurmuş.  Bu
                                                           yüzden  aynı  önemdeki  idarelerin  aym  mahiyet­
            Bu  konuda  ingiltere  bize  güzel  bir  örnek  teki  işler  için  verdikleri  ücretler  arasında  büyük
       vermektedir.                                        farklar  olurmuş. Her  hangi  bir belediye  memur­
            İngiliz  memurları  dünyanın  en yi  memur­    luğuna  alınmak  ve  yükselmek  için  genel  olarak
                                           i
       ları  olarak  tanınmıştır.  Başka  milletler,  "Keşke  aranılan  vasıflar  veya  bildiği şartı  belirgin  değil­
       bizim  de ingiliz memurlan  gibi ijd memurlarımız   miş.  Küçük  memurlann  ücreti  içler  acısı  dene­
       olsa,"  diye  üzülürler,  ingiliz  belediye  memurlan  cek  derecede düşük  olduğu  gibi memurlann  bilgi
       da  öyledir.  Halbuki  bütün  belediye  memurlarını  seviyeleri  de  çok  kere  hiç  de  3niksek  değilmiş.
       IngUtere'de  ötedenberi  belediyeler  tâyin  eder;  Gerek  yüksek  memurluklarda,  gerekse  küçükle­
       Bakanlıklar  bu işe hiç  karışmaz.                  rinde  iltimas, akraba  kayırmak  gibi  olaylar  da
            "IrUi  ufaklı  ingiliz  belediyeleri yi  memur­  görülürmüş.
                                           i
       ları  nasıl  bulup  iş başma  getiriyorlar ?"  diye  so­  Son  elli  yıl  içinde bu durumda  büyük  deği­
       ruşturmak  ve  bundan  kendimize  faydalı  bir  ne­  şiklikler  olmuş,  çeşitli  memurluklar  için  gerekli
       tice çıkarmak  yerinde  olur.                       bilgi  ölçüleri  uygulandığı  gibi  ücretler  ile  çalış­
            Profesör  Gaudemet'nin  İngiliz  memurları     ma  şartlarında  da  düzeltmeler  yapılmış.  Şimdi
       hakkında  iki yıl  önce  yajamladığı  "Se  civil  ser­  ingiltere'de  memurluğun  derecesine göre  ücreti­
       vice Britanique" başlıklı kitabından  sonra  "Mer­  ni  belirten  bir  ölçü  uygulanmakta  imiş.  Belirli
       kezî  ve  mahallî  Hükümet  (1)  Memurlan  Der­     idrarî,  meslekî  veya  teknik  memurluklara  geç­
       neği"  genel  sekreteri  Bay John  Herbert  Warren.  mek  için  aranılacak  bilgi  ve  vasıflar  ortaya  ko­
       in  makalesi  meseleyi  aydınlatmıştır.             nulmuş.  Belirli bir akademik  veya  teknik  tahsile
                                                           bağlı  olmayan memurluklar  için yeknasak  kabul
            Sayın  Warren'in  de  açıkladığı  gibi,  ingilte­
             i
       re'de rili  ufaklı  bütün  belediye  memurlan  bele­  imtihanları  tatbik  edilmiş.  Tâyinler^  yükselme­
       diye idareleri tarafından  tâyin  edilirler  ve  yalnız  ler, memurluktan  çıkarmalar  usule  bağlanmış.
       belediyeye  karşı  sorumludurlar.                       Netice  itibariyle,  her  ne  kadar  her  belediye
            ingilizlerin  memurluk  anlayışları  bizim  ve  idaresi  tarafından  ayn  ayrı  tâyin  edilmekte  ise
       toprak   Avrupasmm     anlayışımıza  benzemez.      de,  belediye memurları  fiilen  bir millî  kadro  teş­
       Fransa'da,  Almanya'da,   italya'da  İspanya'da     kil  eylemekte  imiş.  Bu  kadro  içinde  sayısı  170
       olduğu  gibi  bizde  de memurlann  durumları  "ka­  bini  bulan  belediye  memurlarının  aylıkları,  ka­
       nuni"  dir. Bir "Memurin  Kanunu"  muz  vardır,     bul  ve çalışma  şartları, teknik ve meslekî  bilgile­
       çeşitli  Bakanlıkların  ayrıca  memurin  kanunları  ri  bakımlarından  aralannda  ahenk  temin  edil­
       vardır,  belediye  memurlarının  hukukî  durumla­   miş.
       rını düzenleyen tüzüğümüz vardır. Memurları  biz        Bütün  bu  değişiklikler,  ingiltere'de,  devlet
       "kanuni"  durumda   kabul  ederiz,  memurlann       memurlan   gibi,  belediye  memurlannm  da  joik-
       haklanm,   ödevlerini,  görevlerini  kanunlar  ve   sek  vasıflı  kimselerden  terekküp  etmesini  sağla­
       tüzükler  ile genel  olarak  belirtiriz,  ingilizler  ise  mış.  Bunun  için  tâyin,  yükseltme  ve  cezalandır­
                                                           ma  haklarının  belediyelerin  elinden  alınmasına
                                                           hiç  gidilmemiş.
           (1)  ingilizler  bizim  "mahalli  idare"  dedi^mize
        "mahallî  hükümet"  adım  verirler.                    Bir  belediyeden  başka  bir  belediye  idaresi-
       558
   1   2   3   4   5   6   7   8   9